مقدمه

تدوين برنامه هاي راهبردي محصولي و موضوعي كشاورزي

 سازمان تحقيقات، آموزش و ترويج  كشاورزي وابسته به وزارت جهاد كشاورزي بزرگترين و قديمي‌ترين سازمان تحقيقاتي در بين نهادهاي تحقيقاتي وابسته به دستگاه‌هاي اجرايي كشور مي‌باشد.
 اين سازمان با داشتن 24 موسسه و مركز تحقيقات ملي، 28 مركز تحقيقاتي استاني، 5 مركز تحقيقات منطقه‌ايي و 316 ايستگاه تحقيقاتي در گسترده‌ايي به وسعت پهناي كشور قرار گرفته و با داشتن بيش از 14000 پرسنل كه قريب 2230 نفر از آنها عضو هيأت علمي مي‌ باشند با مديريت حجم فراوان نيروي انساني متخصص مواجه مي‌باشد.
 موسسات و مراكز تحقيقاتي وابسته به اين سازمان در دهها زمينه اصلي و فرعي وابسته به تحقيقات علوم كشاورزي از قيبل باغباني، زراعت، دامپروري، شيلات و آبزيان، دامپزشكي، جنگل، مرتع، آبخيزداري، خاك و آب، اقتصاد كشاورزي و مسائل روستايي، مهندسي كشاورزي و غيره فعاليت مي‌نمايند.
 گستردگي و تنوع فعاليتهاي علمي و پژوهشي اين سازمان از يك طرف و نيز نقش و اهميت بخش كشاورزي در تأمين امنيت غذايي كشور با تأكيد بر توليدات داخلي، حفظ محيط زيست، احياء منابع طبيعي و رفع محروميتها در مناطق روستايي از طرف ديگر و همچنين رشد شتابان علم و فناوري در تمام حوزه‌ها از جمله در بخش كشاورزي، همگي دست به دست يكديگر داده، وظيفه سازمان تحقيقات و آموزش كشاورزي را در اين برهه زماني بيش از پيش سنگين و مديريت علمي اين مجموعه را با چالش‌هاي جدي مواجه نموده است.
 اين سازمان به منظور هدايت و هماهنگي فعاليتهاي پژوهشي واحدهاي وابسته به خود و رفع چالشهايي كه در حال حاضر با آنها مواجه بوده و يا در آينده با آنها مواجه خواهد گشت، پس از بررسي‌ها و جلسات كارشناسي فراوان، الگوي تهيه و تدوين برنامه‌هاي راهبردي  محصولي، موضوعي و منطقه‌اي را به عنوان اساسي ترين و زيربنايي ترين اقدام در جهت ساماندهي تحقيقات انتخاب نموده است.

سازمان تحقيقات، آموزش و ترويج  كشاورزي به منظور هماهنگي، انسجام و كاربردي‌تر كردن فعاليت‌هاي تحقيقاتي موسسات و مراكز تحقيقاتي تابعه خود،  83برنامه راهبردي  محصولي و موضوعي را تهيه و تدوين مي‌نمايد.
 اين برنامه‌ها در زمينه مهمترين محصولات و موضوع‌هاي مرتبط با بخش كشاورزي مانند گندم، جو، دانه‌هاي روغني، برنج، پسته، شيلات و آبزيان، گوشت سفيد و قرمز، بيوتكنولوژي كشاورزي، جنگل و مرتع، آب و خاك و ... خواهد بود.
كليه برنامه‌ها با مشاركت ذي‌نفعان مرتبط با هر محصول يا موضوع اعم از بخش‌هاي اجرايي، توليدكنندگان بخش‌هاي غير دولتي، دانشگاهيان، مروجان، اعضاي هيات علمي موسسه‌ها و مراكز تحقيقاتي تهيه و تدوين مي‌شود.
اين گروه‌ها پس از تحليل وضع موجود و شناسايي نيازها و مشكلات اساسي هر محصول با موضوع به بررسي نتايج تحقيقات گذشته پرداخته و سپس برنامه‌هاي تحقيقاتي آينده آن محصول يا موضوع را بر اساس اصول و موازين علمي برنامه ريزي راهبردي سازمانهاي تحقيقاتي مشخص مي‌ نمايند.
برنامه‌هاي راهبردي  محصولي و موضوعي ، الگويي براي ساماندهي تحقيقات كشور خواهند بود . با اجراي برنامه‌هاي راهبردي محصولي و موضوعي، فعاليت‌هاي پژوهشي كشور ، كاربردي تر گرديده و در زمينه اعتبارات صرفه جويي قابل توجهي خواهد شد ضمن آنكه هدايت برنامه‌هاي تحقيقاتي به سمت نيازهاي واقعي كشور سوق پيدا مي‌كند.