شيوه هاي اشاعه اطلاعات 4
تهیه کننده: مژگان ندیم
در مبحث قبل "شيوه هاي اشاعه اطلاعات به صورت چاپي(دستي)"معرفي و شرح داد ه شد و
اينك ادامه مطلب :
ب-اشاعه الكترونيكي اطلاعات. استفاده از منابع
الكترونيكي داراي مزايايي از قبيل امكان استفاده در محيط شبكه، سرعت انتقال بالا،
اشتراك در منابع و صرفه جويي در هزينه، حجم كم ذخيره سازي ، امكان تكثير آسان
اطلاعات، سرعت و هزينه پايين، امكان استفاده از فن آوري چندرسانه اي و بسياري
مزاياي ديگر است.اشاعه الكترونيكي اطلاعات به شيوه ها و با ابزارهاي گوناگون صورت
مي گيرد كه عبارتند از:
1- اينترنت.امروزه استفاده از اينترنت و شبكه
جهاني وب به مظور جست و جو و اشتراك منابع به شدت رشد يافته است. اينترنت، نخست در
دانشگاه ها و براي استادان به منظور استفاده مشترك از منابع ايجاد شد. با توسعه فن
آور ي وب و مرورگرهايي از قبيل اينترنت اكسپلورر و نت اسكيپ ناويگيتور، استفاده از
اينترنت از حوزه دانشگاه فراتر رفته است. اينترنت كتابداران را با چالش هاي نويني
مواجه كرده است، به طوري كه ناگزيرند خود را با پيشرفت هاي آن همگام كنند.
اينترنت در حوزه اشاعه اطلاعات بسيار تاثيرگزار بوده و تقريبا كليه انواع اشاعه
اطلاعات اعم از آگاهي رساني جاري ، مكالمات تلفني، اشاعه اطلاعات گزيده ، نمايش
منابع اطلاعاتي و جستجوي اطلاعات با سرعت، دقت و حجم بالا از طريق آن امكان پذير
است.
2- اينترانت . با استفاده از فن آوري اينترنت
و وب مي توان چند سازمان را به يكديگر متصل كرد. به كار گيري مرورگرهاي مشابه وب به
همراه اطلاعاتي كه در رايانه هاي داخلي نگه داري مي شود، به جاي ارتباط دادن آنها
با خارج سازمان ، شبكه اينترانت را تشكيل مي دهند. اينترانت حاوي مقدار زيادي
اطلاعات در مورد يك سازمان است. در درون هر سازمان بزرگ، بخش هاي تابعه به منظور
تقويت ارتباطات ، به توليد اطلاعات مي پردازند. كاربرد هاي اينترانت شامل ارائه
انواع خدمات اشاعه اطلاعات ، توزيع سند ، توزيع نرم افزار، دستيابي به پايگاه هاي
اطلاعاتي، آموزش از راه دورو مانند آن است. اينترانت ماهيتا درون سازماني است و به
اينترنت متصل نيست ولي برخي از سازمان ها با استفاده از نرم افزارهاي خاصي دستيابي
به اينترنت را نيز از طريق اينترانت فراهم مي سازند.
كتابداران و اطلاع رسانان در تسهيل راه حل هاي اينترنت و
اينترانت نقش مهمي دارند. اين نقش سبب ارتباط و رويارويي منظم كتابداران با كاركنان
نظام ها و تهیه كنندگان اطلاعات مي گردد. معمولا كتابدار
بهترين كارشناس منابع اطلاعاتي است و نيازهاي اطلاعاتي سازماني را كه در آن فعاليت
مي كند به خوبي مي شناسد. بنابر اين، كتابدار مي تواند ارتباط مهمي را به منظور
استفاده از اينترانت براي اشاعه منابع كتابخانه و خبرنامه ها به عنوان مجرائي براي
انتقال اطلاعات خارج از سازمان به داخل سازمان برقرار كند.
3- اكسترانت. اين نوع شبكه شكل گسترده تري از
اينترانت با استفاده از فن آوري وب و ميان چندين سازمان به منظور آسان شدن برقراري
ارتباط و مبادله اطلاعات بين ارائه دهندگان خدمات اطلاع رساني و استفاده كنندگان
است.كاربردهاي اين شبكه ها در ارائه خدمات اشاعه اطلاعات همچون اينترنت و اينترانت
است ، ولي از لحاظ گستره از اينترنت محدودتر و از اينترانت گسترده تر است.
*يوسفي، احمد."اطلاع
رساني".دايره المعارف كتابداري و اطلاع رساني. ج 1، ص 211-208.